Een scheiding betekent vaak dat hetzelfde inkomen straks twee huishoudens moet dragen.
Misschien vraag je je af of je de hypotheek of huur nog kunt betalen. Of hoeveel je iedere maand aan je ex-partner moet bijdragen. Andersom kan er onzekerheid ontstaan wanneer je tijdens de relatie minder hebt gewerkt en straks financieel op eigen benen moet staan.
Partneralimentatie is daarom niet alleen een bedrag op papier. De afspraak heeft invloed op jullie maandelijkse ruimte, de woning en de mogelijkheid om allebei opnieuw te beginnen.
Juist daarom is het belangrijk om partneralimentatie te berekenen voordat jullie definitieve afspraken maken.
Wanneer kan partneralimentatie aan de orde zijn?
Partneralimentatie kan spelen wanneer één van jullie na de scheiding onvoldoende inkomen heeft om zelf in het levensonderhoud te voorzien en de ander voldoende financiële ruimte heeft om bij te dragen.
Dat kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer één van jullie tijdens het huwelijk minder is gaan werken om voor de kinderen te zorgen. Ook kan er tijdens de relatie een groot verschil in inkomen zijn ontstaan.
Een wettelijke verplichting tot partneralimentatie kan bestaan na een huwelijk of geregistreerd partnerschap. Bij samenwoners bestaat die wettelijke verplichting in principe niet, tenzij daarover afspraken zijn gemaakt.
Partneralimentatie is niet automatisch verplicht wanneer de één meer verdient dan de ander. Eerst wordt onderzocht of de ene partner behoefte heeft aan een bijdrage en of de andere partner voldoende draagkracht heeft.
Hoe wordt partneralimentatie berekend?
Bij een alimentatieberekening wordt niet simpelweg het verschil tussen jullie inkomens verdeeld.
Eerst wordt gekeken naar de behoefte van degene die mogelijk partneralimentatie ontvangt. Daarbij spelen onder andere de financiële situatie tijdens het huwelijk, het eigen inkomen en de mogelijkheid om zelf meer te verdienen een rol.
Daarna wordt de draagkracht van de andere partner berekend. Dat is het bedrag dat iemand daadwerkelijk kan bijdragen nadat rekening is gehouden met het eigen inkomen en de noodzakelijke lasten.
Bij de berekening kunnen onder andere meespelen:
- het inkomen van jullie beiden;
- woonlasten en andere noodzakelijke kosten;
- belasting en toeslagen;
- schulden en financiële verplichtingen;
- de kosten van de kinderen;
- de verdeling van de zorg;
- te betalen kinderalimentatie.
Kinderalimentatie gaat voor op partneralimentatie. Eerst moet daarom duidelijk zijn wat de kinderen nodig hebben en hoeveel beide ouders daaraan kunnen bijdragen.
Voor de berekening gebruiken we de actuele Tremanormen. Dit zijn de richtlijnen uit het Rapport Alimentatienormen die ook door rechters worden gebruikt.
Hoeveel partneralimentatie betaal of ontvang je?
Zonder een volledige berekening is daar geen betrouwbaar standaardbedrag voor te noemen.
Stel dat de één €4.000 bruto per maand verdient en de ander €2.000. Dat betekent niet automatisch dat het verschil wordt verdeeld.
Er moet ook worden gekeken naar wat beide partners netto overhouden, de kosten van de kinderen, de woonlasten en wat de ontvangende partner zelf kan verdienen.
Twee stellen met ongeveer dezelfde inkomens kunnen daardoor toch op een heel ander bedrag uitkomen.
Een online rekentool kan een eerste indicatie geven, maar biedt meestal onvoldoende basis voor definitieve afspraken.
Partneralimentatie kan invloed hebben op de woning
Wil één van jullie in de gezamenlijke woning blijven? Dan moet partneralimentatie vroeg in het scheidingsproces worden meegenomen.
Te betalen partneralimentatie is een maandelijkse financiële verplichting. Daardoor kan het bedrag dat iemand maximaal kan lenen lager worden.
Ontvangen partneralimentatie kan soms als inkomen worden meegenomen, maar een hypotheekverstrekker bepaalt onder welke voorwaarden dat mogelijk is.
Het is daarom verstandig om eerst de financiële mogelijkheden en alimentatie te berekenen en de uitkomst daarna te laten toetsen door een hypotheekadviseur.
Wanneer jullie eerst een alimentatiebedrag vastleggen en later blijkt dat de woning daardoor niet kan worden overgenomen, moeten mogelijk meerdere afspraken opnieuw worden bekeken. Dat kost tijd en kan opnieuw spanning veroorzaken.
Hoelang duurt partneralimentatie?
Voor partneralimentatie die vanaf 1 januari 2020 is vastgesteld, geldt meestal een maximale termijn van vijf jaar.
Duurde het huwelijk of geregistreerd partnerschap korter dan tien jaar? Dan is de termijn in beginsel de helft van de duur van het huwelijk of partnerschap.
Waren jullie bijvoorbeeld acht jaar getrouwd, dan geldt volgens de hoofdregel een maximale termijn van vier jaar.
Er bestaan uitzonderingen, onder andere bij jonge kinderen en langdurige huwelijken waarbij de ontvangende partner bijna de AOW-leeftijd bereikt. Welke termijn geldt, hangt daarom af van jullie persoonlijke situatie.
Wanneer kan partneralimentatie veranderen of stoppen?
Een alimentatieberekening wordt gemaakt op basis van de situatie van dat moment. Daarna kunnen omstandigheden veranderen.
Denk aan:
- verlies van werk;
- een structureel hoger of lager inkomen;
- arbeidsongeschiktheid;
- pensionering;
- andere woonlasten;
- een gewijzigde zorgregeling.
Zo’n verandering betekent niet automatisch dat het bedrag direct mag worden aangepast. Eerst moet worden bekeken wat er is afgesproken en of een nieuwe berekening nodig is.
Partneralimentatie kan onder andere stoppen wanneer de afgesproken termijn voorbij is of wanneer de ontvanger opnieuw trouwt of een geregistreerd partnerschap aangaat.
Ook samenwonen met een nieuwe partner kan gevolgen hebben, maar niet iedere nieuwe relatie betekent automatisch dat de alimentatie stopt.
Partneralimentatie en belasting
Ontvangen partneralimentatie moet worden opgegeven als inkomen bij de belastingaangifte. Het bedrag kan daardoor ook invloed hebben op toeslagen.
Betaalde partneralimentatie is in beginsel aftrekbaar. Voor hogere inkomens geldt in 2026 een beperking van het maximale aftrektarief.
Het bedrag dat de één betaalt, is daardoor niet hetzelfde als wat de ander netto overhoudt.
Een goede berekening maakt daarom niet alleen het brutobedrag duidelijk, maar laat ook zien wat de afspraak betekent voor de financiële ruimte van jullie beiden.
Voorkom dat één afspraak nieuwe problemen veroorzaakt
We berekenen eerst de partneralimentatie volgens de actuele Tremanormen. Daarmee ontstaat een duidelijk en objectief uitgangspunt.
Jullie kunnen ervoor kiezen om dit bedrag over te nemen, maar dat hoeft niet altijd. Daarna bekijken we samen wat er in jullie situatie daadwerkelijk nodig is en wat voor jullie beiden haalbaar blijft.
Soms heeft de berekende partneralimentatie bijvoorbeeld veel invloed op de mogelijkheid om de gezamenlijke woning over te nemen. In dat geval kunnen jullie in overleg onderzoeken of een andere afspraak beter past binnen het geheel van de scheiding.
Daarbij is het belangrijk dat voor jullie allebei duidelijk is waarom van de berekening wordt afgeweken en wat daarvan de financiële gevolgen zijn.
Zo ontstaat niet alleen een berekening op papier, maar een bewuste afspraak die past bij jullie inkomen, woonplannen en toekomst na de scheiding.
Zijn er kinderen? Dan wordt eerst gekeken naar de kosten van de kinderen en de kinderalimentatie. Kinderalimentatie gaat namelijk voor op partneralimentatie. Lees ook hoe kinderalimentatie wordt berekend.
Willen jullie weten wat partneralimentatie in jullie situatie betekent?
Plan een vrijblijvend gesprek en krijg duidelijkheid voordat jullie definitieve afspraken maken.
